Ebolavirus

29 mei 2026 Nieuws

Wat is het Ebolavirus?

Ebolavirussen vormen een familie van virussen uit de Filoviridae-familie. Er zijn verschillende soorten ebolavirussen, waarvan vier ernstige ziekte bij mensen kunnen veroorzaken: Zaire ebolavirus, Bundibugyo ebolavirus, Taï Forest ebolavirus en Sudan ebolavirus. 

Het virus komt voornamelijk voor in Afrika, met name in Sub-Sahara Afrika. Hoewel ebola zeldzaam is, kan het leiden tot ernstige uitbraken met een hoog sterftecijfer. 

Ebola is van oorsprong een virus dat voorkomt bij dieren. Overdracht van dier op mens is zeldzaam, maar kan plaatsvinden door contact met besmette wilde dieren of dierlijk materiaal. Zodra een mens besmet raakt, kan het virus zich verder van mens op mens verspreiden. 

Wat maakt het Ebolavirus bijzonder?

Het ebolavirus is bijzonder omdat het een van de meest ernstige virusinfecties bij mensen kan veroorzaken. De ziekte kan snel verergeren en meerdere organen aantasten. 

Daarnaast is ebola uitzonderlijk omdat het zich verspreidt via direct contact met lichaamsvloeistoffen van besmette personen of overleden patiënten. Hierdoor kunnen uitbraken zich snel ontwikkelen wanneer infectiepreventiemaatregelen niet strikt worden nageleefd. 

Voor sommige varianten van het ebolavirus, zoals het Zaire ebolavirus, zijn vaccins beschikbaar. Voor andere varianten bestaat momenteel geen vaccin.

Hoe verspreidt het Ebolavirus zich?

Besmetting gebeurt meestal door: 

• Direct contact met bloed, speeksel, braaksel, urine, ontlasting of andere lichaamsvloeistoffen van besmette personen 
• Contact met besmette oppervlakken of materialen 
• Contact met besmette dieren of dierlijk materiaal
• Onbeschermd seksueel contact met personen die hersteld zijn van ebola.
• Contact met overleden besmette personen tijdens verzorging of begrafenisrituelen 

Het virus verspreidt zich niet via de lucht zoals bijvoorbeeld griep of mazelen. Besmetting vereist meestal direct contact met besmettelijk materiaal. 

 Wat zijn de symptomen van het Ebolavirus?

De klachten ontstaan meestal binnen 2 tot 21 dagen na besmetting. Veelvoorkomende symptomen zijn: 

Vroege fase 

• Plotselinge koorts 

• Algemeen ziek gevoel en ernstige zwakte 

• Spier- en gewrichtspijn 

• Hoofdpijn 

• Verminderde eetlust 

• Misselijkheid 

• Braken 

• Diarree, soms met bloed of slijm 

Late fase
Bij ernstige infecties kunnen klachten uit meerdere orgaansystemen ontstaan, waaronder: 

• Ernstige buikklachten 

• Toenemende verwardheid 

• Rode ogen en keelirritatie 

• Huiduitslag 

• Hoesten 

• Pijn op de borst 

• Kortademigheid 

• Extreme uitputting 

Ebola kan daarnaast bloedingen veroorzaken, waaronder: 

• Bloedige diarree 

• Neusbloedingen 

• Bloedbraken 

• Inwendige bloedingen 

• Blauwe plekken 

In een ernstig eindstadium kunnen multi-orgaanfalen en shock optreden. 

Is het Ebolavirus gevaarlijk?

Ja. Ebola is een ernstige en potentieel levensbedreigende infectieziekte. Het sterftepercentage ligt gemiddeld rond de 65%, afhankelijk van de virusvariant, beschikbaarheid van medische zorg en de omstandigheden van een uitbraak. 

Vroege herkenning, isolatie en snelle medische behandeling zijn essentieel. Voor sommige varianten is vaccinatie mogelijk, maar niet voor alle typen ebolavirus. 

In welke landen komt het Ebolavirus voor?

Ebola komt voornamelijk voor in: 

• Sub-Sahara Afrika
• Landen in Centraal
• West-Afrika 

Sporadisch kunnen uitbraken voorkomen in specifieke regio’s waar het virus aanwezig is bij dieren of waar mens-op-mensoverdracht plaatsvindt. 

Het risico buiten deze gebieden, waaronder in Europa, is zeer laag. Het risico verschilt per bestemming en type reis. Vooral reizigers die werken in de gezondheidszorg, humanitaire hulpverlening of nauw contact hebben met lokale gemeenschappen in uitbraak gebieden lopen meer risico. 

Hoe kun je besmetting voorkomen?

Je kunt het risico op besmetting verkleinen door: 

• Contact met besmette personen te vermijden 

• Direct contact met lichaamsvloeistoffen te vermijden 

• Geen wilde dieren of bushmeat te hanteren of te eten 

• Nauw contact met wilde dieren in risicogebieden te vermijden 

• Besmette oppervlakken of materialen niet aan te raken 

• Instructies van lokale gezondheidsautoriteiten strikt op te volgen 

Actuele informatie over het Ebolavirus

Wil je op de hoogte blijven van actuele gezondheidsinformatie en internationale meldingen? 
Bekijk dan deze betrouwbare bronnen:

WHO Ebola Disease Fact Sheet

ECDC-pagina over Ebola and Marburg Fevers